Go to channel

ناصر الدین شاه قاجار

95
ﺗﺸﺮﯾﻔﺎﺕ ﻣﺮﺍﺳﻢ ﻋﯿﺪ ﻧﻮﺭﻭﺯ ﺩﺭ ﺯﻣﺎﻥ ﻧﺎﺻﺮﺍﻟﺪﯾﻦ ﺷﺎﻩ ﻗﺎﺟﺎﺭ ﺭﻭﺯﻧﺎﻣﻪ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﻧﻮﺷﺖ: ‏«ﭘﺰﺷﮏ ﻓﺮﺍﻧﺴﻮﯼ ‏«ﮊﺍﻥ ﺑﺎﺗﯿﺴﺖ ﻓﻮﺭﯾﻪ» ﺍﺯ ﺍﻭﺕ ۱۸۸۹ ﺗﺎ ﺍﮐﺘﺒﺮ ۱۸۹۲ ﻣﯿﻼﺩﯼ - ۱۳۰۶ ﺍﻟﯽ ۱۳۰۹ ﻫﺠﺮﯼ ﻗﻤﺮﯼ ﺩﺭ ﺩﺭﺑﺎﺭ ﻧﺎﺻﺮﯼ ﭘﺰﺷﮏ ﺧﺼﻮﺻﯽ ﻧﺎﺻﺮﺍﻟﺪﯾﻦ ﺷﺎﻩ ﻗﺎﺟﺎﺭ ﺑﻮﺩ. ﺍﻭ ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﻣﺪﺕ ﺧﺎﻃﺮﺍﺕ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺭﺷﺘﻪ ﺗﺤﺮﯾﺮ ﺩﺭ ﺁﻭﺭﺩ ﻭ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۹۰۶ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ ‏«ﺳﻪ ﺳﺎﻝ ﺩﺭ ﺩﺭﺑﺎﺭ ﺍﯾﺮﺍﻥ» ﺩﺭ ﭘﺎﺭﯾﺲ ﺑﻪ ﭼﺎﭖ ﺭﺳﺎﻧﯿﺪ. ﺁﻥ ﭼﻪ ﻣﯽﺧﻮﺍﻧﯿﺪ، ﻣﺸﺎﻫﺪﺍﺕ ﺍﻭ ﺍﺯ ﺑﺮﮔﺰﺍﺭﯼ ﻣﺮﺍﺳﻢ ﻋﯿﺪ ﻧﻮﺭﻭﺯ ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﺳﺎﻝﻫﺎﯼ ﺣﻀﻮﺭ ﺧﻮﺩ ﺩﺭ ﺩﺭﺑﺎﺭ ﻧﺎﺻﺮﺍﻟﺪﯾﻦ ﺷﺎﻩ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺩﺭ ﭘﯽ ﻣﯽﺁﯾﺪ: ﻋﯿﺪﯼ ﺩﺍﺩﻥ ﻧﺎﺻﺮﺍﻟﺪﯾﻦ ﺷﺎﻩ: ۲۰ ﻣﺎﺭﺱ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻋﺎﺩﺕ ﺍﺯ ﺻﺒﺢ ﺯﻭﺩ ﺩﺭ ﺧﯿﺎﺑﺎﻥﻫﺎﯼ ﮐﺎﺥ ﮔﻠﺴﺘﺎﻥ ﺑﻪ ﺍﻧﺘﻈﺎﺭ ﻭﺭﻭﺩ ﺷﺎﻩ ﻣﺸﻐﻮﻝ ﻗﺪﻡ ﺯﺩﻥ ﺑﻮﺩﻡ. ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﻣﻮﻗﻊ ﺍﻋﻠﯿﺤﻀﺮﺕ ﺗﻨﻬﺎ ﺍﺯ ﺩﺭ ﻧﺎﺭﻧﺠﺴﺘﺎﻥ ﻭﺍﺭﺩ ﺷﺪﻩ ﻣﺮﺍ ﺑﻪ ﺳﻮﯼ ﺧﻮﺩ ﺧﻮﺍﻧﺪ. ﻣﻘﺪﺍﺭﯼ ﻓﯿﺮﻭﺯﻩ ﻫﻢ ﺑﺎ ﺧﻮﺩ ﺁﻭﺭﺩﻩ ﺑﻮﺩ ﻭﻗﺘﯽ ﻧﺰﺩﯾﮏ ﺍﻭ ﺭﺳﯿﺪﻡ ﺳﻪ ﺩﺍﻧﻪ ﺩﺭﺷﺖ ﺍﺯ ﺁﻥ ﻓﯿﺮﻭﺯﻩﻫﺎ ﺭﺍ ﺑﺮﺩﺍﺷﺘﻪ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺍﻧﺪﮐﯽ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﮐﻪ ﺭﻧﮕﺶ ﺗﯿﺮﻩﺗﺮ ﺑﻮﺩ ﺍﻧﺘﺨﺎﺏ ﮐﺮﺩ ﻭ ﺑﻪ ﻣﻦ ﺩﺍﺩﻩ ﮔﻔﺖ: ‏«ﺍﯾﻦ ﻋﯿﺪﯼ ﺷﻤﺎ ﺍﺳﺖ» ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﺳﺎﻝ ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻨﺠﻢ ﺍﻭﻝ ﮐﻪ ﺍﺧﺘﺮﺷﻨﺎﺱﺑﺎﺷﯽ ﻧﺎﻡ ﺩﺍﺷﺖ ﺁﻓﺘﺎﺏ ﺩﺭ ﺳﺎﻋﺖ ﺷﺶ ﻭ ﻧﯿﻢ ﺑﻌﺪ ﺍﺯ ﻇﻬﺮ ﺑﻪ ﺑﺮﺝ ﺣﻤﻞ ﺩﺍﺧﻞ ﻣﯽﺷﺪ . ﭘﯿﺶ ﺍﺯ ﺳﺎﻋﺖ ۶ ﺗﺎﻻﺭ ﺑﺰﺭﮒ ﻣﻮﺯﻩ ﮐﻪ ﺁﺋﯿﻦ ﺳﻼﻡ ﺩﺭ ﺁﻧﺠﺎ ﺑﺮﮔﺰﺍﺭ ﻣﯽﺷﻮﺩ ﭘﺮ ﺍﺯ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺑﻮﺩ . ﻫﯿﺄﺕ ﻭﺯﯾﺮﺍﻥ ﻭ ﺩﺭﺑﺎﺭﯾﺎﻥ ﻭ ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻨﺼﺒﺎﻥ ﻋﺎﻟﯿﺮﺗﺒﻪ ﺩﺭ ﺟﺎﻫﺎﯼ ﻣﻌﯿﻦ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ . ﭼﻨﺪ ﺍﻓﺴﺮ ﺧﺎﺭﺟﯽ ﻧﯿﺰ ﺩﺭ ﻣﯿﺎﻥ ﺣﺎﺿﺮﺍﻥ ﺩﯾﺪﻩ ﻣﯽﺷﺪﻧﺪ . ﺍﯾﻦﻫﺎ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﺑﻮﺩﻧﺪ ﮐﻪ ﺍﻏﻠﺐ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﮊﻧﺮﺍﻝ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﺭﺍ ﺧﺮﯾﺪﻩ ﻭﻟﯽ ﺍﻭﻧﯿﻔﻮﺭﻡ ﻣﻠﯽ ﺧﻮﺩ ﺑﺮ ﺗﻦ ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ. ﻣﻮﺿﻮﻉ ﺍﻭﻧﯿﻔﻮﺭﻡ ﺧﺎﺭﺟﯽ ﻭ ﮐﺴﺐ ﺍﯾﻦ ﻋﻨﺎﻭﯾﻦ ﺩﺭ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﺍﻣﺮﯼ ﻣﺘﺪﺍﻭﻝ ﺑﻮﺩ ﭼﻨﺎﻥ ﮐﻪ ﺭﻭﺯﯼ ﯾﮏ ﻧﻔﺮ ﻓﺮﺍﻧﺴﻮﯼ ﺭﺍ ﺩﯾﺪﻡ ﮐﻪ ﺳﺎﺑﻘﺎً ﺷﺎﮔﺮﺩ ﻣﮑﺎﻧﯿﺴﯿﻦ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺩﺭ ﺍﯾﻨﺠﺎ ﺷﻐﻠﯽ ﺩﺭ ﺯﺭﺍﺩﺧﺎﻧﻪ ﭘﯿﺪﺍ ﮐﺮﺩﻩ ﻭ ﻟﺒﺎﺱ ﺳﺮﻫﻨﮓ ﺗﻮﭘﺨﺎﻧﻪ ﻓﺮﺍﻧﺴﻪ ﭘﻮﺷﯿﺪﻩ ﺑﻮﺩ . ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎﻝ ﺑﺎﯾﺪ ﺩﺭ ﻧﻈﺮ ﺩﺍﺷﺖ ﮐﻪ ﻟﺒﺎﺱ ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ ﺧﺎﺭﺟﯽ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻫﻤﯿﺸﻪ ﺑﺎ ﺷﻐﻞ ﻭ ﺩﺭﺟﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻧﺪﺍﺭﺩ. ﺷﺎﻩ ﺩﺭ ﺳﺎﻋﺖ ۶ ﺑﻪ ﺩﺭﻭﻥ ﺗﺎﻻﺭ ﻗﺪﻡ ﻧﻬﺎﺩ ﻭ ﺩﺭ ﭘﺎﯼ ﺗﺨﺖ ‏«ﻓﺘﺤﻌﻠﯽ ﺷﺎﻩ» ﺭﻭﯼ ﻗﺎﻟﯽ ﺯﺭﺑﻔﺘﯽ ﺑﻪ ﺷﯿﻮﻩ ﺍﯾﺮﺍﻧﯿﺎﻥ ﻧﺸﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﯾﮏ ﭘﺸﺘﯽ ﻣﺮﻭﺍﺭﯾﺪ ﺩﻭﺯﯼ ﺗﮑﯿﻪ ﺯﺩ. ﺭﻭﯼ ﻟﺒﺎﺱ ﺍﻭ ﺩﺍﻧﻪﻫﺎﯼ ﻗﯿﻤﺘﯽ ﻧﺼﺐ ﺷﺪﻩ ﺑﻮﺩ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻧﻮﺭ ﺧﯿﺮﻩﮐﻨﻨﺪﻩ ﭼﻬﻞ ﭼﺮﺍﻍﻫﺎ ﺗﻸﻟﺆ ﻣﯽﻧﻤﻮﺩ . ﻣﻨﻈﺮﻩ ﺑﺎ ﺷﮑﻮﻩ ﺗﺎﻻﺭ ﻧﯿﺰ ﺑﺎ ﺁﻥ ﻫﻤﻪ ﺑﻠﻮﺭﻫﺎﯼ ﺩﺭﺧﺸﻨﺪﻩ ﺟﻠﻮﻩ ﺩﻟﻔﺮﯾﺒﯽ ﺩﺍﺷﺖ. ﺩﺭ ﺩﻭ ﻃﺮﻑ ﺗﺨﺖ ﻃﺒﻘﻪ ﺭﻭﺣﺎﻧﯿﻮﻥ ﻭ ﺩﺭ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﭼﻬﺎﺭ ﻗﺪﻣﯽ ﺍﻋﻠﯿﺤﻀﺮﺕ ﺭﺋﯿﺲ ﺍﻟﻮﺯﺭﺍ ‏[ﻣﯿﺮﺯﺍ ﻋﻠﯽﺍﺻﻐﺮ ﺍﺗﺎﺑﮏ، ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻪ ﺍﻣﯿﻦﺍﻟﺴﻠﻄﺎﻥ] ﻭ ﺩﺭ ﺳﻤﺖ ﭼﭗ ﺭﺋﯿﺲ ﺍﻟﻮﺯﺭﺍ ﻇﻬﯿﺮﺍﻟﺪﻭﻟﻪ ‏[ﻋﻠﯽ ﺧﺎﻥ ﻇﻬﯿﺮﺍﻟﺪﻭﻟﻪ] ﮐﻪ ﺩﺍﻣﺎﺩ ﺷﺎﻩ ﻭ ﺭﺋﯿﺲ ﺗﺸﺮﯾﻔﺎﺕ ﺑﻮﺩ، ﺍﯾﺴﺘﺎﺩﻩ ﺑﻮﺩﻧﺪ . ﻣﻦ ﻧﯿﺰ ﺩﻭ ﻗﺪﻡ ﻋﻘﺐ ﺍﻣﯿﻦ ﺍﻟﺴﻠﻄﺎﻥ ﻭ ﮐﻤﯽ ﺩﺭ ﺳﻤﺖ ﺭﺍﺳﺖ ﺟﻠﻮ ﺻﻒ ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻨﺼﺒﺎﻥ ﻋﺎﻟﯿﺮﺗﺒﻪ ﺟﺎﯼ ﺩﺍﺷﺘﻢ. ﺗﺤﻮﯾﻞ ﺳﺎﻝ ﺩﺭ ﺩﺭﯾﺎﺭ ﻧﺎﺻﺮﺍﻟﺪﯾﻨﺶ ﺷﺎﻩ ﻗﺎﺟﺎﺭ ﺩﺭﺳﺖ ﺳﺎﻋﺖ ﺷﺶ ﻭ ﻧﯿﻢ ﺑﻌﺪﺍﺯﻇﻬﺮ ﻣﻨﺠﻢ ﺑﺰﺭﮒ ﺑﺎ ﻃﻤﺄﻧﯿﻨﻪ ﻭ ﻗﺪﻡﻫﺎﯼ ﺷﻤﺮﺩﻩ ﺩﺭ ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺳﺎﻋﺘﯽ ﺩﺭ ﺩﺳﺖ ﺩﺍﺷﺖ ﺟﻠﻮ ﺁﻣﺪﻩ ﺗﺤﻮﯾﻞ ﺳﺎﻝ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺷﺎﻩ ﺍﻋﻼﻡ ﮐﺮﺩ . ﺳﭙﺲ ﺑﺪﻭﻥ ﺁﻥ ﮐﻪ ﺑﺮﮔﺮﺩﺩ ﺑﻪ ﻋﻘﺐ ﺭﻓﺖ ﻭ ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﺩﻭ ﺭﻭﺣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻋﻤﺎﻣﻪ ﺳﺒﺰ ﺑﺮ ﺳﺮ ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ ﻫﺮ ﯾﮏ ﺳﺎﻝ ﻧﻮ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺍﻋﻠﯿﺤﻀﺮﺕ ﺗﺒﺮﯾﮏ ﮔﻔﺘﻨﺪ. ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﻫﻨﮕﺎﻡ ﺷﻤﺎﯾﻞ ﻋﻠﯽ ‏[ﺣﻀﺮﺕ ﺍﻣﺎﻡ ﻋﻠﯽ ‏(ع)] ﺩﺭ ﻣﯿﺎﻥ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺩﺳﺖ ﺑﻪ ﺩﺳﺖ ﻣﯽﺷﺪ ﻭ ﻫﻤﻪ ﺁﻥ ﺭﺍ ﻣﯽﺑﻮﺳﯿﺪﻧﺪ . ﺩﺍﻧﻪﻫﺎﯼ ﮔﻨﺪﻡ ﻫﻢ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻭﻓﻮﺭ ﻧﻌﻤﺖ ﺑﻪ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺩﺍﺩﻩ ﻭ ﻣﯽﺧﻮﺭﺩﻧﺪ. ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺭﻭﺣﺎﻧﯽ ﺑﺰﺭﮒ ﺁﯾﺎﺗﯽ ﺍﺯ ﻗﺮﺁﻥ ‏ﺩﺭ ﺩﺍﺧﻞ ﻓﻨﺠﺎﻧﯽ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻣﺎﯾﻊ ﺳﻔﯿﺪ ﺭﻧﮕﯽ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺭﯾﺨﺖ ﻭ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺣﻞ ﮐﺮﺩ ﻭ ﺳﭙﺲ ﻓﻨﺠﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺷﺎﻩ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﮐﺮﺩ. ﺷﺎﻩ ﻗﻄﺮﻩﺍﯼ ﺍﺯ ﺁﻥ ﻣﺎﯾﻊ ﻧﻮﺷﯿﺪ ﻭ ﺑﻌﺪ ﻓﻨﺠﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺭﺟﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﻧﺰﺩﯾﮏ ﺍﻭ ﺑﻮﺩﻧﺪ ﺩﺍﺩ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﯿﺰ ﻫﺮ ﮐﺪﺍﻡ ﻗﻄﺮﻩﺍﯼ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺁﺏ ﺧﻮﺭﺩﻧﺪ. ﭘﺲ ﺍﺯ ﭘﺎﯾﺎﻥ ﺍﯾﻦ ﺗﺸﺮﯾﻔﺎﺕ ‏«ﻣﺠﺪﺍﻟﺪﻭﻟﻪ‏» ﺳﺒﺪﯼ ﭘﺮ ﺍﺯ ﺳﮑﻪ ﻧﻘﺮﻩ ﻧﻮ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﺳﮑﻪﻫﺎﯼ ﻗﺪﯾﻤﯽ ۲۰ ﺳﺎﻧﺘﯿﻤﯽ ﻓﺮﺍﻧﺴﻪ ﺑﻮﺩ ﻭ ﺷﺎﻫﯽ ﺳﻔﯿﺪ ﻧﺎﻡ ﺩﺍﺷﺖ ﺁﻭﺭﺩﻩ ﺟﻠﻮﯼ ﭘﺎﺩﺷﺎﻩ ﮔﺬﺍﺷﺖ . ﺍﻋﻠﯿﺤﻀﺮﺕ ﺍﺯ ﺍﯾﻦ ﭘﻮﻝﻫﺎ ﺑﻪ ﺩﺳﺖ ﺧﻮﺩ ﺍﺑﺘﺪﺍ ﺑﻪ ﺭﻭﺣﺎﻧﯿﺎﻥ ﻭ ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﺷﺎﻫﺰﺍﺩﮔﺎﻥ ﺩﺍﺩ ﻭ ﺩﻭ ﺟﯿﺐ ﻟﺒﺎﺩﻩ ﻣﺮﺍ ﻫﻢ ﺍﺯ ﺁﻥ ﭘﺮ ﮐﺮﺩ ﻭ ﺑﻌﺪ ﻗﺴﻤﺖ ﺩﯾﮕﺮ ﺁﻥ ﺭﺍ ﻫﻢ ﺩﺍﺩ . ﺑﻪ ﺍﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﮐﻪ ﻫﺮ ﻧﻔﺮﯼ ﺟﻠﻮ ﺁﻣﺪﻩ ﺗﻌﻈﯿﻢ ﺑﻠﻨﺪﯼ ﻣﯽﮐﺮﺩ ﻭ ﻋﯿﺪﯼ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺩﺭﯾﺎﻓﺖ ﻣﯽﮐﺮﺩ. ﭘﺲ ﺍﺯ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﺷﺎﻫﯽ ﺳﻔﯿﺪ ﮐﻪ ﺑﺮﺍﯼ ‏«ﻣﺎﯾﻪ ﮐﯿﺴﻪ» ﺑﻮﺩ، ﺗﺸﺮﯾﻔﺎﺕ ﻋﯿﺪ ﻧﻮﺭﻭﺯ ﭘﺎﯾﺎﻥ ﯾﺎﻓﺖ . ﺳﺎﺑﻘﺎً ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﻋﯿﺪ ﺳﮑﻪﻫﺎﯼ ﻃﻼ ﻫﻢ ﺩﺍﺩﻩ ﻣﯽﺷﺪ ﻭﻟﯽ ﻧﺎﺻﺮﺍﻟﺪﯾﻦ ﺷﺎﻩ ﺍﯾﻦ ﺭﺳﻢ ﺭﺍ ﻣﻨﺴﻮﺥ ﮐﺮﺩﻩ ﺑﻮﺩ»